Audyt Energetyczny Budynku – co to jest i jak wygląda krok po kroku?

Audyt energetyczny budynku to pierwszy krok do rozsądnego zaplanowania termomodernizacji. Jego zadaniem jest odpowiedzieć na praktyczne pytanie: co warto zmienić w domu, żeby rzeczywiście zmniejszyć jego zapotrzebowanie na energię?

W programie Czyste Powietrze audyt ma dodatkowo znaczenie formalne. To właśnie na jego podstawie określany jest zakres modernizacji, który następnie trafia do dokumentacji programu i powinien odpowiadać pracom rzeczywiście wykonanym w budynku.

Dlatego audyt nie powinien być traktowany wyłącznie jako dokument potrzebny do uzyskania dotacji. Dobrze przygotowany audyt jest przede wszystkim planem modernizacji konkretnego domu: pokazuje jego obecny stan energetyczny, wskazuje główne źródła strat i pomaga dobrać taki zakres prac, który ma techniczne i energetyczne uzasadnienie.

Ten artykuł jest drugim z serii poświęconej całemu procesowi Czystego Powietrza:

Program Czyste Powietrze – jak działa i jak wygląda cały proces?
Audyt Energetyczny Budynku – co to jest i jak wygląda krok po kroku? – jesteś tutaj.
Jak złożyć wniosek do programu Czyste Powietrze?
Modernizacja w programie Czyste Powietrze – jak zaplanować i przeprowadzić prace?
Jak rozliczyć dotację w programie Czyste Powietrze?

Sam audyt można w uproszczeniu opisać jako ciąg kilku etapów: najpierw zbieramy informacje o budynku, później wykonujemy wizję lokalną i inwentaryzację, następnie powstaje model energetyczny domu. Na jego podstawie analizowane są możliwe usprawnienia i różne warianty modernizacji, a na końcu przygotowywany jest pełny audyt oraz DPAE.

Przygotowanie danych → Wizyta w budynku → Obliczenia → Warianty modernizacji → Audyt i DPAE

Po co właściwie robi się audyt?

Dom może zużywać dużo energii z bardzo różnych powodów. W jednym budynku głównym problemem będą nieocieplone ściany, w innym dach lub strop, a w jeszcze innym stare okna, nieszczelności albo nieefektywny system ogrzewania. Często kilka takich problemów występuje jednocześnie.

Na pierwszy rzut oka trudno jednak ocenić, które z nich mają największe znaczenie i co warto zrobić w pierwszej kolejności. Sam fakt, że jakiś element budynku jest stary, nie oznacza jeszcze, że jego wymiana powinna być najważniejszym etapem modernizacji.

Audyt ma tę decyzję uporządkować. Najpierw trzeba poznać rzeczywisty stan budynku i obliczyć jego zapotrzebowanie na energię. Dopiero później można sprawdzić, jak na ten wynik wpłyną różne działania: ocieplenie ścian, poprawa dachu lub stropu, wymiana stolarki, modernizacja ogrzewania czy połączenie kilku prac.

Dzięki temu zakres modernizacji nie wynika wyłącznie z intuicji, reklamy konkretnego urządzenia czy pojedynczej opinii wykonawcy. Powinien wynikać z analizy całego budynku.

W uproszczeniu wygląda to tak:

poznaj budynek → oblicz jego zapotrzebowanie na energię → sprawdź możliwe modernizacje → wybierz uzasadniony zakres prac.

Co audyt daje właścicielowi domu?

Z punktu widzenia właściciela najważniejszym wynikiem audytu nie jest liczba stron dokumentu ani same tabele z obliczeniami. Najważniejsze jest to, że po jego wykonaniu można znacznie lepiej zrozumieć, w jakim stanie energetycznym znajduje się dom i co warto w nim zmienić.

Audyt pozwala przede wszystkim określić, jak energochłonny jest budynek w obecnym stanie. Pod uwagę bierze się między innymi jego konstrukcję, izolację, okna i drzwi, wentylację, źródło ciepła oraz instalacje.

Na tej podstawie można również wskazać, gdzie występują najważniejsze straty energii. W jednym domu największy problem mogą stanowić ściany, w innym dach, podłoga lub stolarka. Taka wiedza pozwala uniknąć sytuacji, w której inwestor zaczyna od kosztownej modernizacji elementu, który nie ma największego wpływu na zużycie energii.

Kolejnym krokiem jest sprawdzenie możliwych usprawnień. Audytor analizuje, jak poszczególne działania zmienią charakterystykę energetyczną domu i jak będą ze sobą współpracować. W jednym przypadku uzasadniony może być szeroki zakres prac, na przykład:

ocieplenie ścian + ocieplenie dachu + wymiana części stolarki + modernizacja ogrzewania.

W innym budynku wystarczy znacznie mniejszy zakres.

Audyt pokazuje również planowany stan domu po modernizacji. Dzięki temu można porównać, jak budynek wygląda energetycznie przed wykonaniem prac i jak powinien wyglądać po ich zakończeniu.

przed modernizacją → po modernizacji

To właśnie ta różnica jest jednym z najważniejszych efektów całej analizy.

Dlaczego nie warto zaczynać od wyboru urządzenia?

Wielu właścicieli zaczyna planowanie modernizacji od pytania:

„Jaką pompę ciepła powinienem kupić?”

To zrozumiałe, bo źródło ciepła jest najbardziej widocznym elementem instalacji i często stanowi znaczną część kosztów inwestycji. Problem polega jednak na tym, że urządzenie grzewcze działa w konkretnym budynku, a jego potrzeby zależą od tego, ile ciepła ten budynek traci.

Jeżeli dom ma nieocieplone ściany, słaby dach i starą stolarkę, nawet bardzo nowoczesne źródło ciepła nadal będzie musiało dostarczać dużo energii. Dlatego wybór urządzenia bez wcześniejszego określenia zapotrzebowania domu może prowadzić do źle zaplanowanej inwestycji.

Rozsądniejsza kolejność jest odwrotna. Najpierw trzeba sprawdzić, ile energii potrzebuje budynek i skąd wynikają jego straty. Następnie można ocenić, które z tych strat warto ograniczyć. Dopiero wtedy wiadomo, jakie źródło ciepła będzie odpowiednie dla domu po modernizacji.

W skrócie:

najpierw określamy zapotrzebowanie domu → później ograniczamy straty → dopiero wtedy dobieramy źródło ciepła.

Audyt porządkuje właśnie ten proces i pozwala podejmować decyzje w odpowiedniej kolejności.

1. Przygotowanie do audytu

Pierwszym etapem audytu jest zebranie podstawowych informacji o budynku. Im więcej wiemy o jego konstrukcji, wcześniejszych remontach i instalacjach, tym łatwiej później przygotować wiarygodny model energetyczny.

Jeżeli właściciel posiada dokumentację, warto przygotować przede wszystkim projekt budynku, rzuty kondygnacji oraz informacje o powierzchni domu. Przydatne są również dane dotyczące wcześniejszych remontów, ocieplenia ścian i dachu, wymiany okien i drzwi, źródła ogrzewania oraz instalacji centralnego ogrzewania i ciepłej wody użytkowej.

W starszych domach dokumentacja często jest jednak niepełna albo nie istnieje. To nie oznacza, że audytu nie można wykonać. W takiej sytuacji szczególnie ważna staje się wizja lokalna i inwentaryzacja budynku, podczas której audytor zbiera brakujące informacje na miejscu.

2. Wizyta audytora – poznajemy rzeczywisty budynek

Audytu energetycznego dla programu Czyste Powietrze nie powinno się wykonywać wyłącznie na podstawie rozmowy telefonicznej, zdjęć czy informacji przekazanych przez właściciela. Aktualne wytyczne programu wymagają, aby audyt był poprzedzony wizją lokalną i wykonaniem niezbędnej inwentaryzacji na miejscu.

Podczas wizyty audytor sprawdza przede wszystkim te elementy, które mają wpływ na charakterystykę energetyczną budynku. Ocenia między innymi jego układ i wymiary, powierzchnię ogrzewaną, konstrukcję ścian, dach lub strop, podłogi, okna i drzwi, istniejące ocieplenie oraz sposób ogrzewania i przygotowania ciepłej wody.

W zależności od budynku potrzebne mogą być także dodatkowe pomiary lub dokładniejsze sprawdzenie wybranych elementów. Nie chodzi jednak o wykonanie pełnej dokumentacji architektonicznej domu. Celem jest zebranie takich danych, które pozwolą odtworzyć budynek na potrzeby obliczeń energetycznych.

Innymi słowy, audytor nie musi znać każdego szczegółu konstrukcyjnego. Musi natomiast posiadać wystarczająco dużo wiarygodnych informacji, żeby zbudować model odpowiadający rzeczywistemu budynkowi.

A jeśli nie wiadomo, z czego zbudowana jest ściana?

To bardzo częsta sytuacja w starszych domach. Właściciel może na przykład wiedzieć, że budynek powstał w latach 70., ale nie znać dokładnej grubości poszczególnych warstw ściany ani parametrów zastosowanych materiałów.

Audytor korzysta wtedy ze wszystkich dostępnych źródeł informacji: dokumentacji, oględzin, pomiarów, informacji przekazanych przez właściciela oraz wiedzy o rozwiązaniach budowlanych typowych dla danego okresu.

Nie zawsze da się więc ustalić każdy parametr z absolutną pewnością. Ważne jest natomiast, aby przyjęte założenia były uzasadnione i możliwie dobrze odpowiadały rzeczywistemu stanowi budynku.

3. Powstaje model energetyczny domu

Po zakończeniu wizji lokalnej zaczyna się część obliczeniowa audytu. Zebrane wcześniej informacje trzeba przełożyć na model, który pozwala ocenić energetyczne zachowanie budynku.

Audytor odwzorowuje w nim między innymi geometrię budynku, ściany, dach, podłogi, okna i drzwi, wentylację, system ogrzewania oraz przygotowanie ciepłej wody. Na tej podstawie można obliczyć charakterystykę energetyczną domu w jego obecnym stanie.

To ważna różnica: audyt nie polega po prostu na sprawdzeniu rachunków za gaz, prąd czy inne paliwo. Rzeczywiste zużycie zależy również od zachowania mieszkańców, temperatury utrzymywanej w pomieszczeniach, liczby osób w domu, pogody w konkretnym roku czy sposobu obsługi instalacji.

Dlatego rachunki mogą być cenną informacją pomocniczą, ale nie zastępują obliczeń. Audyt powinien pozwolić ocenić przede wszystkim sam budynek i jego instalacje w porównywalnych, ustandaryzowanych warunkach.

4. Sprawdzamy możliwe modernizacje

Kiedy znamy już stan początkowy budynku, można zacząć analizować, jak zmieni się on po wykonaniu konkretnych prac.

Może chodzić na przykład o dodatkowe ocieplenie ścian, dachu lub stropu, poprawę podłogi nad nieogrzewaną piwnicą, wymianę okien i drzwi albo modernizację systemu ogrzewania. W każdym przypadku audytor sprawdza, jaki wpływ dana zmiana będzie miała na zapotrzebowanie budynku na energię.

Nie oznacza to, że w każdym domu należy wykonać pełny zakres prac. Czasami największy efekt daje poprawa jednej lub dwóch przegród. W innym przypadku sensowna będzie kompleksowa termomodernizacja połączona z modernizacją ogrzewania.

Dlatego ważna jest jedna zasada:

audyt nie powinien z góry zakładać, że trzeba wymienić lub ocieplić wszystko.

Jego celem jest znalezienie takiego zestawu działań, który ma uzasadnienie dla konkretnego budynku.

5. Powstają warianty modernizacji

Audyt energetyczny nie kończy się na analizie pojedynczego scenariusza. Jednym z jego ważnych elementów jest porównanie różnych wariantów modernizacji.

Można na przykład sprawdzić wariant obejmujący wyłącznie ocieplenie ścian, następnie wariant rozszerzony o dach, a później szerszy zakres obejmujący dodatkowo stolarkę i zmianę systemu ogrzewania.

Przykładowo:

Wariant A
Ocieplenie ścian.

Wariant B
Ocieplenie ścian + dachu.

Wariant C
Ocieplenie ścian + dachu + modernizacja stolarki + zmiana systemu ogrzewania.

Audytor porównuje wpływ poszczególnych wariantów na charakterystykę energetyczną domu oraz ich ekonomiczne uzasadnienie. Dzięki temu można zobaczyć nie tylko, co technicznie da się wykonać, ale również które połączenie prac ma największy sens.

Na tej podstawie powstaje wariant zalecany do realizacji. Nie zawsze będzie to wariant obejmujący największą liczbę prac. Chodzi o znalezienie zakresu, który jest technicznie, energetycznie i ekonomicznie uzasadniony dla konkretnego domu.

Audyt a rachunki za ogrzewanie

Audyt pozwala ocenić, jak zmieni się zapotrzebowanie budynku na energię po modernizacji. Nie należy jednak traktować jego wyniku jak dokładnej prognozy przyszłych rachunków.

Nie można więc powiedzieć:

„Po modernizacji rachunek za ogrzewanie będzie wynosił dokładnie X zł.”

Na rzeczywiste koszty wpływają także czynniki, których audyt nie jest w stanie przewidzieć z pełną dokładnością: przyszłe ceny energii i paliw, pogoda, sposób użytkowania domu czy temperatura utrzymywana przez mieszkańców.

Audyt pokazuje przede wszystkim, jak zmienia się energetyczna jakość budynku. Jeżeli po modernizacji jego zapotrzebowanie na energię jest mniejsze, do ogrzania domu potrzeba jej mniej. To tworzy podstawę do niższych kosztów, ale nie jest gwarancją konkretnej kwoty na przyszłym rachunku.

Audyt, DPAE i świadectwo energetyczne – to nie jest to samo

W procesie Czystego Powietrza pojawia się kilka dokumentów energetycznych, których nazwy mogą być dla właściciela domu mylące. Audyt energetyczny, DPAE i świadectwo charakterystyki energetycznej pełnią różne funkcje i pojawiają się na różnych etapach inwestycji.

Audyt energetyczny to pełne opracowanie techniczne. Zawiera analizę obecnego stanu budynku, obliczenia energetyczne, ocenę możliwych usprawnień, porównanie wariantów oraz zalecany zakres modernizacji.

Na podstawie audytu przygotowywany jest Dokument Podsumowujący Audyt Energetyczny, czyli DPAE. Jest to dokument sporządzany według wzoru programu Czyste Powietrze i zawiera najważniejsze informacje potrzebne w procesie dotacyjnym: stan energetyczny budynku przed modernizacją, zakres planowanych prac oraz przewidywany stan po ich wykonaniu.

DPAE jest obowiązkowym załącznikiem do wniosku o dofinansowanie. Pełnego audytu nie załącza się natomiast do samego wniosku. Beneficjent powinien go posiadać i przechowywać na potrzeby realizacji inwestycji oraz ewentualnej kontroli.

Świadectwo charakterystyki energetycznej jest innym dokumentem i pojawia się na późniejszym etapie. W programie Czyste Powietrze sporządza się je po wykonaniu przedsięwzięcia, aby potwierdzić osiągnięty stan energetyczny budynku.

Najprościej można więc zapamiętać rolę każdego z tych elementów:

Audyt – planujemy

DPAE – przenosimy plan do programu

Modernizacja – realizujemy

Świadectwo – potwierdzamy efekt

Dlaczego DPAE jest tak ważne?

DPAE jest łącznikiem pomiędzy techniczną częścią audytu a dokumentacją programu Czyste Powietrze. To właśnie w nim najważniejsze wyniki audytu zostają przełożone na zakres przedsięwzięcia, który później pojawia się we wniosku o dofinansowanie.

Dlatego DPAE nie powinno być traktowane jako luźne podsumowanie, które można później pominąć albo dowolnie zmienić. Aktualne zasady programu wymagają, aby zakres prac przewidzianych do dofinansowania był zgodny z zakresem wynikającym z tego dokumentu.

W praktyce oznacza to, że kolejne etapy powinny opisywać tę samą inwestycję:

Audyt → DPAE → Wniosek → Realizacja

Jeżeli audyt wskazuje konkretny wariant modernizacji, to właśnie on powinien być punktem odniesienia dla dalszego planowania. DPAE przenosi ten zakres do dokumentacji programu, wniosek opisuje planowane przedsięwzięcie, a późniejsza realizacja powinna pozostać z tym zakresem spójna.

Kto może wykonać audyt dla programu Czyste Powietrze?

W przypadku audytu przygotowywanego na potrzeby programu Czyste Powietrze nie liczy się wyłącznie doświadczenie techniczne ani sama nazwa oferowanej usługi. Znaczenie mają również formalne uprawnienia osoby przygotowującej dokumentację.

Osoba sporządzająca audyt i DPAE dla programu musi posiadać uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej i znajdować się w odpowiednim wykazie prowadzonym przez Ministerstwo Rozwoju i Technologii.

Dlatego przed zleceniem audytu warto sprawdzić wykonawcę w publicznym rejestrze. Dzięki temu można upewnić się, że przygotowana dokumentacja będzie mogła zostać wykorzystana w procesie Czystego Powietrza.

Nie chodzi więc tylko o to, żeby ktoś wykonał „audyt energetyczny”. Dokument musi spełniać wymagania programu i nadawać się do dalszego wykorzystania przy składaniu wniosku oraz realizacji inwestycji.

Co powinienem otrzymać po zakończeniu audytu?

Po zakończeniu pracy właściciel powinien otrzymać dwa podstawowe dokumenty:

pełny audyt energetyczny budynku

oraz

Dokument Podsumowujący Audyt Energetyczny – DPAE.

Pełny audyt jest dokumentacją inwestora. Zawiera analizę budynku, obliczenia, warianty modernizacji i zalecany zakres prac. Powinien zostać przekazany właścicielowi i przechowywany razem z pozostałą dokumentacją przedsięwzięcia.

DPAE pełni inną funkcję. Jest dokumentem przygotowanym na podstawie audytu i wykorzystywanym bezpośrednio w procesie składania wniosku o dofinansowanie.

Po zakończeniu audytu warto jednak nie ograniczać się do samego odebrania dokumentów. Właściciel powinien rozumieć najważniejsze wnioski: jakie prace zostały zalecone, dlaczego właśnie te, jaki jest ich zakres oraz jaki efekt energetyczny mają przynieść.

Dobry audyt powinien więc nie tylko spełniać wymagania formalne, ale również pomagać właścicielowi świadomie podjąć decyzję o zakresie modernizacji.

Czy audyt oznacza, że muszę wykonać dokładnie te prace?

W kontekście programu Czyste Powietrze jest to bardzo ważne pytanie. Zakres prac zgłaszanych do dofinansowania powinien być zgodny z DPAE, a późniejsza inwestycja powinna odpowiadać przyjętemu wariantowi modernizacji.

Dlatego najlepszy moment na rozmowę o zakresie inwestycji jest przed ostatecznym zatwierdzeniem audytu i DPAE. Jeżeli właściciel już wtedy wie, że określonego elementu nie chce wykonać, nie planuje go finansować albo z innych powodów nie może go zrealizować, powinien omówić to z audytorem.

To znacznie prostsze niż zmienianie koncepcji po złożeniu wniosku albo po rozpoczęciu prac.

Nie oznacza to, że każda decyzja podjęta na początku pozostaje bezwzględnie niezmienna w każdej możliwej sytuacji. Kluczowe jest jednak to, żeby dokumentacja programu i rzeczywiście wykonywana inwestycja pozostawały ze sobą spójne.

Co dzieje się po audycie?

Po zakończeniu audytu właściciel powinien już wiedzieć, co powinno zostać zmodernizowane i jaki zakres prac został przyjęty do dalszego planowania.

Można wtedy przejść do kolejnego etapu procesu Czystego Powietrza, czyli przygotowania wniosku o dofinansowanie.

Na tym etapie zakres techniczny wynikający z audytu zostaje połączony z innymi elementami całego przedsięwzięcia: poziomem dofinansowania, planowanymi kosztami, danymi wnioskodawcy i dokumentacją wymaganą przez program.

Dlatego audyt powinien powstać zanim ostatecznie wybierzemy urządzenia, zamówimy materiały i zakontraktujemy cały zakres prac. Dzięki temu wykonawców można szukać już dla konkretnego, przemyślanego wariantu modernizacji, a nie dla przypadkowo dobranego zestawu rozwiązań.

Ile trwa audyt?

Czas potrzebny na wykonanie audytu zależy od wielkości i stopnia skomplikowania budynku, a także od jakości dostępnej dokumentacji. Sama wizyta na miejscu jest tylko jednym z etapów całego procesu.

Po zakończeniu inwentaryzacji audytor musi jeszcze uporządkować zebrane dane, przygotować model energetyczny budynku, wykonać obliczenia, przeanalizować możliwe usprawnienia, porównać warianty modernizacji oraz opracować końcową dokumentację i DPAE.

Dlatego audyt energetyczny nie kończy się wraz z wyjściem audytora z domu. Wizyta jest przede wszystkim etapem zbierania danych, natomiast duża część właściwej pracy odbywa się później.

To także powód, dla którego bardzo szybkie przygotowanie dokumentacji bez dokładnej inwentaryzacji i analizy powinno budzić ostrożność.

Czy koszt audytu może być objęty dotacją?

Audyt energetyczny należy do kosztów, które mogą być kwalifikowane w programie Czyste Powietrze, jeżeli spełnione są warunki określone w aktualnych dokumentach programu.

Znaczenie ma między innymi prawidłowe przygotowanie DPAE oraz realizacja przedsięwzięcia zgodnie z zakresem wynikającym z audytu.

Ponieważ zasady programu, limity kosztów i warunki kwalifikowalności mogą się zmieniać, przy konkretnej inwestycji należy zawsze sprawdzić aktualny Załącznik nr 2 do Programu Priorytetowego Czyste Powietrze.

W praktyce oznacza to, że samego faktu wykonania audytu nie należy traktować jako automatycznej gwarancji zwrotu jego kosztu. Dokumentacja i całe przedsięwzięcie muszą spełniać aktualne wymagania programu.

Najważniejsza zasada: audyt ma pomóc zaplanować inwestycję

Audyt można potraktować wyłącznie jako kolejny dokument wymagany przez program. Wtedy łatwo sprowadzić cały proces do formalności: zamówić opracowanie, odebrać dokument i przejść dalej.

Znacznie lepiej spojrzeć na audyt jako na moment, w którym jeszcze przed wydaniem dużych pieniędzy można sprawdzić, czego rzeczywiście potrzebuje budynek i w jakiej kolejności warto wykonać prace.

Ma to szczególne znaczenie przy większych modernizacjach, gdzie decyzje dotyczące ocieplenia, stolarki, instalacji i źródła ciepła są ze sobą powiązane.

Błąd popełniony na tym etapie może później oznaczać niepotrzebne wydatki, źle dobrane urządzenie, pozostawienie głównych źródeł strat ciepła albo problemy ze zgodnością inwestycji z dokumentacją programu.

Dlatego dobry audyt powinien być przede wszystkim narzędziem do podejmowania decyzji, a dopiero później dokumentem potrzebnym w procesie dotacyjnym.

Jak przygotować się do wizyty audytora?

Do wizyty audytora nie trzeba przygotowywać żadnych własnych obliczeń. Warto jednak wcześniej zebrać informacje, które pomogą możliwie dokładnie odtworzyć rzeczywisty stan budynku.

Jeżeli są dostępne, dobrze przygotować projekt domu, rzuty kondygnacji i wcześniejsze opracowania techniczne. Przydatne będą również informacje o remontach: kiedy ocieplano ściany lub dach, kiedy wymieniano okna i jakie materiały zostały wtedy zastosowane.

Warto także zebrać podstawowe dane dotyczące ogrzewania: rodzaj źródła ciepła, jego wiek, parametry oraz informacje o instalacji. Pomocne są również szczegóły, których audytor nie będzie w stanie ustalić wyłącznie podczas oględzin, na przykład informacje o wcześniejszych modernizacjach ukrytych pod wykończeniem.

Przed wizytą dobrze też zastanowić się nad własnymi planami. Jeżeli właściciel rozważa pompę ciepła, wymianę okien, ocieplenie konkretnej części domu albo ma ograniczenia dotyczące zakresu inwestycji, warto powiedzieć o tym audytorowi od początku.

Im więcej wiarygodnych informacji uda się zebrać, tym mniej założeń trzeba będzie przyjmować podczas obliczeń i tym lepiej audyt będzie odpowiadał rzeczywistemu budynkowi.

Najważniejsze rzeczy do zapamiętania

Audyt energetyczny służy przede wszystkim do poznania energetycznego stanu budynku i zaplanowania jego modernizacji. W aktualnej odsłonie programu Czyste Powietrze jest obowiązkowym elementem procesu i powinien być poprzedzony wizją lokalną oraz inwentaryzacją budynku.

Na podstawie zebranych danych audytor przygotowuje model energetyczny, analizuje możliwe usprawnienia i porównuje różne warianty modernizacji. Efektem tej pracy jest pełny audyt energetyczny oraz Dokument Podsumowujący Audyt Energetyczny – DPAE.

DPAE jest wykorzystywane bezpośrednio przy składaniu wniosku o dofinansowanie, natomiast pełny audyt pozostaje u beneficjenta. Zakres inwestycji finansowany w programie powinien być zgodny z zakresem wynikającym z DPAE.

Najważniejsze jest jednak to, żeby nie traktować audytu wyłącznie jako formalności. Jego największa wartość polega na tym, że pomaga podjąć decyzje przed wydaniem pieniędzy i przed rozpoczęciem prac.

Najprościej cały etap można więc zapamiętać jako:

Poznaj budynek → Policz jego potrzeby → Porównaj rozwiązania → Wybierz zakres → Dopiero wtedy modernizuj.

Oficjalne źródła i dokumenty

Ponieważ zasady programu Czyste Powietrze mogą się zmieniać, przy konkretnej inwestycji należy korzystać z aktualnych materiałów NFOŚiGW.

Poradnik „Audyt bez błędów”

To praktyczny oficjalny materiał dotyczący audytu i DPAE. Wyjaśnia między innymi wymagania dotyczące wizji lokalnej, przygotowania DPAE, danych energetycznych oraz zgodności planowanej modernizacji z dokumentacją.

Dokumenty obowiązujące dla naboru od 20 lipca 2026 r.

Obejmują aktualny Program Priorytetowy, jego załączniki, regulamin naboru oraz instrukcje dotyczące wniosku, DPAE i rozliczenia przedsięwzięcia.

Pytania i odpowiedzi – nowy program Czyste Powietrze

Zawierają aktualne wyjaśnienia NFOŚiGW dotyczące zasad programu obowiązujących od 20 lipca 2026 r., w tym obowiązkowego audytu energetycznego.

Informacje dotyczące audytu i DPAE

NFOŚiGW wyjaśnia między innymi, że pełny audyt nie jest załącznikiem do samego wniosku o dofinansowanie. Obowiązkowym załącznikiem jest DPAE, natomiast pełny audyt powinien być przechowywany przez beneficjenta.

Stan informacji: 14 września 2026 r. Tekst uwzględnia zasady programu obowiązujące dla wniosków składanych od 20 lipca 2026 r.